Levenslijnen

Levenslijnen

diepe groeven in de lederen huid
verraden knoestige arbeid
verdriet en pijn huizen samen
in de diepe rimpels op haar voorhoofd
het haar verborgen onder een plak
een diepe zucht verlaat haar mond

het leven in de DDR is hard labeur
getuige de donkere wallen rond haar ogen
waaruit vele tranen zijn gevallen
over het verlies van dierbaren
haar zorgen baarden slechts angst
een diepe zucht verlaat haar mond

zij mocht niet vaak delen in vreugde
tijdens haar onbaatzuchtige bestaan
waar geen ruimte was voor geluk
daar waar liefde was afgebrand
en vreugde alleen bestond bij anderen
een diepe zucht verlaat haar mond

haar levenslijnen zijn levensecht
niet gekunsteld of geschminkt
puur, zoals het leven dit tekende
op haar zwaar vermoeide gezicht
nog een keer die blik in haar ogen
nog eenmaal die hele diepe zucht.

Foto: © Fons Verhoeve Stein
Tekst: © Jacques Smeets

Poortwachter

Poortwachter


Als een Poortwachter
waakt hij over het land
Onbevreesd, onbevangen
Diep geworteld in Moeder Aarde
Uitkijkend over het weidse land

Zon, wind, regen en sneeuw trotserend
Elk jaargetijde koesterend
Markering voor de passant
Onwetendheid ligt besloten
In deze oerboom

Hij vreest het loslaten niet
Immers, nieuw leven ligt in het verschiet
De bladeren laten los
Door de wind gedragen
Hebben zij hun weg gevonden naar de aarde

Talloze mensen passeren hier
Vanuit het gestolde verleden
Op weg naar een bestemming
Soms rusteloos of met pijn
Dan weer kalm en vredig

De boom laat het allemaal toe
Zoals de aarde de boom koestert
In al zijn schoonheid en pracht
Zonder bladeren, het is immers winter
Geen nood, het vertrouwen is er

Nieuw leven is overal
Als je het maar wil zien
In de oerboom vind je jouw oorsprong
Moeder Aarde waakt ook over jou
Als een Poortwachter

Foto: © Selena Coumans

Tekst: © Jacques Smeets

Gemuilkorfd

Fotograaf/kunstenaar én vriend Fons Verhoeve uit Stein kreeg een idee. Nu heeft hij wel vaker ideeën, maar dit vond ik wel heel bijzonder. Hij nam zijn camera ter hand, stapte een aantal keren onversaagd het winkelcentrum van Stein binnen en vroeg 100 willekeurige mondkapjes dragende mensen of hij ze mocht fotograferen om ze te vereeuwigen op een poster. Dit is het resultaat.

Het liet mij denken aan een gedicht dat ik in het voorjaar schreef, n.a.v. de televisietoespraak van de Koning aan het vaderland. Dit gedicht paste ik enigszins aan zodat het beter in het tijdsbeeld van nu past.

Lees verder →

Mijn metgezel

Mijn metgezel

gestaag stappen wij voort
gebroederlijk naast elkaar
alsof wij broers zijn, maar dat niet zijn

sierstertwied, siestertwied…hoor je dat?
de vogeltjes zingen zangerig hun lied
mijn wandelgezel neuriet zijn lied, samen met de vogels

woorden ontstaan uit een wirwar van gedachten
in zijn hoofd lopen verleden en heden door elkaar
vogeltjes zingen hun lied zoals ze gebekt zijn

mijn metgezel beseft het niet helemaal meer
Chris….ken je Chris, Jacques?
natuurlijk ken ik Chris, zoals altijd

dementie is mijn metgezel op deze tocht
ik spreek de taal die hij spreekt
zo natuurlijk als de fluitende vogels

de brok in mijn keel slik ik door
het weer en het bos zijn te mooi voor verdriet
wij stappen gestaag door en keren huiswaarts

hij neemt plaats aan de gedekte tafel
prakt met een vork geduldig zijn eten
en denkt, wie is die vrouw daar?

ik neem thuis plaats aan de gedekte tafel
het eten ruikt heerlijk, kijk mijn vrouw aan
en ben blij dat wij elkaar nog kennen

Foto: © Ronald Smeets

Tekst: © Jacques Smeets

World trip of a painting

The year is 1994.

My brother Alfons, a painter from the South Limburg village of Elsloo, rummages through his photo material that he has collected during his painter’s life until then. He is looking for a motif for a new painting to be made. His eye falls on a black and white photo and a color photo of Huize De Koekamp in Oud-Geleen. The black and white photo was taken many years ago by his father, he took the color photo himself.

Alfons imagines himself back in time when his father regularly talked about Huize De Koekamp. how he lived there with his parents in the coach house and that he was pampered by Lady Haan. Grandpa Smeets worked at Huize De Koekamp as a kind of handyman. He was a contractor by trade and knew how to maintain such a large building. The lady, who lived in the building from 1902, was childless and spoiled the contractor’s son as if it were her own. She was so fond of the boy back then that she decided one day to donate his father, the contractor, a piece of land on Bergstraat of about 2000 m2 and a sum of money. The property was only a few hundred meters away from De Koekamp.With that money he had to build a house on that plot and their child would later inherit house and land. This happened and the house at Bergstraat 6 in Oud-Geleen became a fact. Father married Mia Stevens and that resulted in a complete eleven of children.

Alfons was born as the fourth child in that house behind the railway. He regularly visited Huize De Koekamp and gazed at the beautiful paneling and many rooms and corridors. He decides to use the two photos to make a painting of Huize De Koekamp. He muses on the harsh winter of 1963 and decides to incorporate it into the painting. The snow has cleared the field, after weeks of covering the landscape with a white sheet. The tops of the trees show that they had to bear the heavy snow for a long time. They humbly bend forward, before turning straight back to the approaching spring sun after a while.
The painting has been part of his collection for a number of years and moves to his new studio / gallery in Valkenburg a / d Geul, Art Gallery AS. There it will be given a prominent place on one of the many walls in the beautiful and especially large building in the tourist town.

In 1996 a visitor enters his gallery and buys the painting. He says that it is intended as a gift for a woman who lives in New York, but originally comes from Geleen and knows Huize De Koekamp well. That person is celebrating their 40th anniversary in New York and such an occasion should of course be a very appropriate gift, said the buyer. The man then personally takes the painting to New York. There it is admired by the woman for years. The painting fills her with emotions. Then she dies and Alfons learns from the first buyer that the painting is returning to the Netherlands. The son of the original purchaser receives it as a gift and in that house it is also received and cherished with open arms. At some point, a couple visits that son. They do not hide how beautiful they think the painting is. The owner decides to give the work to this couple as a present on the occasion of their wedding.

A few years later, the generous donor of the painting suddenly dies. The couple is deeply impressed by this and because of those emotions they no longer want the painting at home. It reminds them too much of the deceased. They had heard from the giver that the maker of the painting was open to an exchange of his sold paintings. On the back of the painting they find a business card of Alfons with his name and telephone number. However, the latter appears to be the old number from Elsloo. They search for Alfons Smeets via Google and there they find his website with the current address and telephone number. Contact is quickly made and Alfons does what he has been doing for years. The canvas is exchanged for a painting of your choice. It will be a tulip field. Everyone is happy and delighted.

We arrived in the year 2010, 16 years after Alfons let his brushes and paint do the work on the canvas. The painting is again on the wall at Alfons. The world tour, which started in 1996, ended via New York and various places in the Netherlands with its maker in Valkenburg a / d Geul. The painter does not have to travel the world to be there. For years it was viewed, admired and loved with great attention and nostalgia. It was bought, given away twice as a gift on special occasions, mourned for the death of one of the generous donors, and eventually exchanged for a tulip field.

In 2015, it still finds peace on the wall of its originator, but now in its new residence in Schin op Geul. There it waits quietly for a new admirer. Who knows, it will be a new Oud-Gelener, living on the waves of bygone times and nostalgia? Or just with someone who can bring his own emotions to life?

In any case, the painting Huize De koekamp has returned to its roots.

Text: © 2015 Jacques Smeets

Painting: © Alfons Smeets

 

 

Roodborstje tik tik tik

 

wees niet bang, ik tik het raam niet stuk
ik fluit mijn bekende lied, zoals altijd
in jouw tuin, verscholen tussen de takken
soms laat ik me zien, dan ben ik ijdel

parmantig, wijdbeens op de muur
mijn rode borst fier en stoer vooruit
vandaag ben ik hier, morgen ergens anders
overwinteren is voor mij riskant

ik ben een geboren twijfelaar
weet nooit waar ik zal overwinteren
soms blijf ik in het koude noorden
de andere keer in het warme zuiden

jullie weten niet zoveel over mij
omdat ik telkens afwegingen maak
of ik naar jouw tuin kom of niet
iedere tuin is mij om het even

het kan ook zijn dat ik verongeluk
of misschien wel verhonger
daarom vraag ik enkel aan jou
strooi wat voer in mijn huisje of op tafel

op een dag zie je mij verschijnen
en hoor je mijn lieflijke zang
gratis en als dank gezongen
zachtjes tik ik op jouw raam

mocht ik er ‘n keer niet zijn
als je mij niet ziet of hoort
weet dan dat ik ergens anders ben
en daar mijn ijdelheid toon.

Foto: © Maria De Jongh-Smeets
Tekst: © 2020Jacques Smeets

Wienerblut

operette of operafilm, het draait om de wals
de romantische klanken van de Geiger
klinken doorgaans in de straten van Wenen
de stad waar de Donau haar golven kabbelt

deze keer geen fictie over liefde en jaloezie
geen eeuwenoude muziek van Strauss & Co
de dirigent en zijn orkest nergens te ontdekken
geen oude historie verweven in vrolijke noten

zondagavond, 20:15 uur, Tatort. Titel: Wienerblut
romantische liefde en gemis aan ouderliefde
een jongeman ontwikkelt in de moskee
haat tegen ongelovigen, liefde voor de dood

op het ultieme moment is er geen aanslag
verijdelt door de moeder van zijn vriendin
er vallen wel doden en er heerst angst
gespeelde angst en geen echte doden

maandagavond, 24 uur later, Wenen-Oostenrijk
een totaal andere realiteit dient zich aan
Wenen kleurt rood, dood en verderf in de straten
geweerschoten in de straten, Wienerblut op de keien

non-fictie en echte kogels uit een geweer
angstig stervende en schreeuwende mensen
liggen verspreid op de koude straatstenen of
kruipen angstig weg in stegen en nissen

deze realiteit is van de gruwelijkste soort
terrorisme zaait doodsangst onder de mensen
niets en niemand ontziende godsdienstwaanzin
in het hoofd van de schutter is slechts haat

video’s en mediaberichten dringen door
tot in de veilige huiskamers van de stad
de wereld is geschokt, boos en vol afkeer
over zoveel geweld in deze muzikale stad

de dader liep het martelaarschap tegemoet
onverschrokken, geen spijt van zijn daad
ook hij viel op de koude straatstenen
wachtend op de beloning in zijn hemel.

©2020Jacques Smeets
Foto: ©Foto: Hollandse Hoogte / AFP

Poëzie in de Heuvel Galerie Eindhoven

Een regenachtige zondag in oktober.

In de Heuvel te Eindhoven heeft de Poëzieclub Eindhoven zijn podium mogen inrichten voor een, vanwege coronamaatregelen, beperkt aantal dichters en toehoorders. De ruimte waar voorheen DIDI was ondergebracht, houdt VDLART een schitterende expositie ‘100 Jaar schilderkunst in Eindhoven’ t/m 31 december 2020.

Voorzitter/dichter Hans F. Marijnissen van de Poëzieclub leidde op betrokken wijze deze bijzondere middag. Vanwege de corona maatregelen mochten slechts 30 personen aanwezig zijn. Het select gezelschap bestond uit voornamelijk dichters en een aantal geïnteresseerde toehoorders. Ik mocht er een viertal gedichten voordragen.

Lees verder →

Over de muur

Het is alweer 30 jaar geleden dat de Muur tussen West- en Oost Duitsland werd neergehaald en beide Duitslanden één werden.
Zouden alle wonden genezen zijn, alles sporen van de Stasi uitgewist, de verstandhouding tussen  de twee tot op het bot verdeelde volken hersteld?
Zaterdag, 3 oktober 2020, dag van de Duitse eenheid. Ik word diep geraakt door een foto-expositie in het MFC De Grous te Stein van fotograaf/kunstenaar Fons Verhoeve uit Stein over de voormalige DDR anno 1988, een jaar vóór de val van de muur. De expositie werd mede georganiseerd en samengesteld door Jack Bervoets en Petra van het DDR Museum Limburg. De expositie loopt nog t/m 25 oktober 2020.

Deze twee foto’s uit de expositie tonen a.h.w. de samenvoeging van het armoedige verleden in een land van angst, verraad, vertwijfeling en argwaan en de hoop van een jong leven, hoopvol uitkijkend naar de wereld achter die vermaledijde muur.

Klein Orkest met Harrie Jekkers speelde in 1984 voor het eerst het lied ‘Over de Muur’. Toen kon men niet bevroeden dat 5 jaar later de muur zou vallen. Klik hier voor het lied ‘Overf de Muur’

De oude vrouw en de kleine jongen op de foto, woonden in 1988 in de Duitse stad Bautsen, vlak achter de muur aan de DDR-kant. Zij leefden toen a.h.w. op het keerpunt van de geschiedenis. Na mijn bezoek aan de indrukwekkende expositie schreef ik er op 3 oktober 2020 het volgende gedicht bij.

Jong en oud

kom maar op wereld, ik ga de uitdaging aan
nog even, dan ontdek ik de nieuwe wereld
aan de andere kant van de hoge muur
waaroverheen ik nog nooit heb gekeken
naar het onbekende rijke westen

het onkruid gewied, de stoep geveegd
eventjes op de bank om op adem te komen
het leven was hard en moeilijk
aan de oostkant van de hoge muur
voor haar is het westen een onbekende wereld

in Bautsen kabbelt het leven in 1988 voort
de levendigheid is er uitgehaald door het regime
jarenlang onder de knoet gehouden
de dictator had zijn leger verklikkers
altijd achter de hand maar wel vóór zijn muur

gedroomd werd er veel door jong en oud
over hoe het daar zou zijn, zo ver buiten bereik
soms sijpelden berichtjes door over rijkdom
aan deze kant van de muur pure armoede
altijd geketend aan verraad en doodsangst

haar verweerde gezicht getekend door jaarringen
verraad hard labeur zonder uitzicht op een beter leven
maar er is onrust in het land en onder de leiders
het westen dringt zich op aan het oosten
jong en oud kijken reikhalzend over de muur

zou zij ooit een blik mogen werpen in een een modeblad
zij had daar zo graag in willen verdwalen
in een wereld van schoonheid, kleding en parfum
een diepe zucht verlaat haar vermoeide mond
wellicht een van haar laatste ademteugen

voor de jongen is er hoop op toekomst
in een andere wereld van mooie auto’s
van muziek, literatuur, film en cultuur
nieuw onderwijs over verre landen
zoals hij die alleen in zijn dromen kent

in de verre verte klinkt een lied over een duif
onbekommerd over de muur vliegend om
dan eens in het westen en dan eens in het oosten willen zijn
hij haalt diep adem en kijkt hoopvol vooruit
het geluid van beitels in beton bereiken zijn oren

Foto’s: © Fons Verhoeve Stein
Tekst: © Jacques Smeets Elsloo

 

 

Politieverhoor

Het is er dan toch van gekomen. Verdachte Jos Brech in de zaak Nicky Verstappen doorbrak na 22 jaar het stilzwijgen.
Samen met zijn advocaat werd een video opgenomen waarin hij, na twee jaar in voorarrest te hebben gezeten, een verklaring aflegde over zijn contact met de reeds overleden Nicky Verstappen.
In die twee jaar is hij herhaalde keren verhoord door tactische rechercheurs. Als oud-politieman met zo’n 12 jaar recherche ervaring weet ik natuurlijk wel hoe zo’n verklaring verloopt. Alhoewel? Ik heb in al die jaren nooit een verhoor gedaan waarbij een advocaat aanwezig was. De laatste verhoren deed ik in 2006. Daarna veranderde ik van functie waardoor ik geen onderzoeken meer draaide en dus ook geen verhoren meer afnam.  Ik ging in 2012 met pensioen en rond die tijd vonden veranderingen plaats over de manier waarop verhoren moesten worden gedaan (minimaal door twee opgeleide rechercheurs, met video- en audio-opnamen en in het bijzijn van een advocaat).
Lees verder →